MBraille

Trợ giúp MBraille

Giới thiệu bàn phím chữ Braille

Để có thể bắt đầu nhập liệu, trước tiên, ta phải xác định được các chấm chữ Braille. Có hai kiểu bàn phím: Bàn phím thẳng là kiểu bàn phím tương tự như trên máy đánh chữ nổi Perkins và bàn phím song song là kiểu bàn phím mà thiết bị được giữ sao cho màn hình hướng ra ngoài. Ngoài ra, bàn phím có thể được cố định ở chế độ dọc, ngang hay tự xoay để phù hợp với kích cỡ màn hình.

Ta có thể khám phá vị trí các chấm bằng cách lướt một ngón tay trên màn hình. Các chấm chữ Braille phân bố đều trên toàn màn hình và sẽ được đọc lên khi ta chạm tay vào vị trí của nó. Ta có thể tắt nó đi bằng cách tắt chế độ hướng dẫn trong phần cài đặt.

Các chấm sẽ được MBraille đọc lên khi ta khám phá bàn phím. Khi muốn bắt đầu nhập liệu, ta lần lượt nhập l (1 2 3) và w (2 4 5 6).

Diện tích cho mỗi chấm là khá rộng nên ta có thể điều chỉnh bàn tay cũng như các ngón tay sao cho thoải mái nhất ở các kiểu bàn phím.

Ở kiểu bàn phím song song, (thường được dùng trong tư thế màn hình hướng ra ngoài), các chấm có dạng hình chữ nhật. Ngoài ra, trong phần cài đặt còn có tùy chọn cho phép đảo vị trí của 2 chấm 1 4 và 3 6 Giúp người dùng được linh hoạt hơn trong việc nhập liệu.

Sử dụng bàn phím

Quá trình nhập một ký tự được bắt đầu khi một ngón tay chạm lên màn hình và kết thúc khi tất cả các ngón tay rời khỏi màn hình. ta có thể nhập các chấm đồng thời hay tuần tự; khi nhập tuần tự thì phải có ít nhất 1 ngón tay chạm trên màn hình và thứ tự của các chấm là không quan trọng. Mặc định, chế độ viết tắt sẽ được bật, nhưng ta có thể tắt nó đi trong phần cài đặt. Để bật/ tắt nhanh chế độ viết tắt trong khi nhập liệu, ấn giữ chấm 6 đồng thời vuốt lên hay xuống với 1 ngón tay.

Vuốt với một ngón tay

Vuốt sang phải hướng về nút home để nhập quãng trắng (cách ô); vuốt xuống để nhập dòng mới (xuống dòng). Khi chế độ viết tắt được bật sau 2 lệnh này MBraille sẽ tự động hoàn thiện và hiển thị từ đầy đủ. Vuốt sang trái để xóa 1 ký tự; vuốt lên để nghe lại những gì đã nhập liệu.

Vuốt với 2 ngón tay

Vuốt qua trái để xóa 1 tiếng.

Vuốt qua phải để phục hồi. Ta có thể phục hồi những gì đã xóa, đã chép, đã di chuyển và cả những gì vừa mất đi trong bộ nhớ đệm.

Vuốt lên để nghe số từ và ký tự trong văn bản.

Vuốt xuống để MBraille lập lại những gì mà nó mới đọc.

Vuốt với 3 ngón tay

Vuốt qua phải với 3 ngón tay để trở về trang chính; ta có thể dùng thao tác này để thoát khỏi phần trợ giúp này.

Vuốt lên với 3 ngón tay để xóa tất cả.

Bộ nhớ đệm

Khi đang nhập liệu trên MBraille, nếu ta chuyển sang một ứng dụng khác thì toàn bộ nội dung nhập liệu sẽ được chép lên bộ nhớ đệm. Ta có thể gián phần nội dung này vào một khung nhập liệu bất kỳ. Ta có thể quay về MBraille nhanh chóng bằng cách vào ứng dụng gần đây rồi tìm và kích hoạt nó.

Cách chép một phần nội dung nhập liệu từ MBraille sang một khung nhập liệu ở một ứng dụng nào đó sẽ được đề cập ở phần sau.

Soạn thảo văn bản

Với MBraille, ta có thể dễ dàng thực hiện những thao tác soạn thảo cơ bản: điều hướng cũng như là chọn, chép, di chuyển văn bản. Ta cũng có thể chép văn bản sẵn có vào MBraille để soạn thảo.

Các thao tác soạn thảo đều được thực hiện theo 1 nguyên tắc: dùng một tay ấn giữ 1 hay nhiều chấm, tay còn lại vuốt theo một hướng nào đó để kích hoạt thao tác.

Khi soạn thảo, ta nên tắt chế độ viết tắt. Để Bật tắt nhanh chế độ viết tắt trong MBraille, ta ấn giữ chấm 6 rồi vuốt lên hoặc xuống với 1 ngón tay.

Điều hướng trong văn bản

Ấn giữ chấm 3 rồi: vuốt qua phải hoặc qua trái với 1 ngón tay để đọc từng từ; vuốt lên rồi vuốt qua phải hoặc qua trái để đọc từng câu; cứ theo nguyên tắc này để chuyển đổi tuần hoàn giữa: đọc dòng, đọc đoạn, đọc ký tự... Buông chấm 3 để kết thúc việc điều hướng.

Ta có thể thực hành các thao tác điều hướng ngay trên phần hướng dẫn này.

Ấn giữ chấm 1 và chấm 3 rồi vuốt qua trái với một ngón tay để về đầu văn bản.

Ấn giữ chấm 1 và chấm 3 rồi vuốt qua phải với một ngón tay để về cuối văn bản.

Chọn, chép, di chuyển và dán văn bản

Dùng các thao tác điều hướng để di chuyển đến điểm đầu đoạn văn bản cần chọn, giữ nguyên chấm 3 và ấn giữ chấm 2, tiếp tục di chuyển đến điểm cuối. Lúc này, đoạn văn bản giữa 2 điểm đã được chọn. Giữ nguyên chấm 2 chấm 3, ấn chấm 5 để chép hoặc ấn chấm 4 để cắt đoạn văn bản vừa chọn.

Ấn giữ chấm 2 rồi: vuốt xuống với 1 ngón tay để gián đoạn văn bản; vuốt lên để nghe lại đoạn văn bản đang có trong bộ nhớ đệm.

Chính tả

Ta có thể tùy chỉnh phần hỗ trợ chính tả trong phần cài đặt của MBraille. Có 3 tùy chọn cho phần này:

  1. Kiểm tra chính tả trong khi nhập liệu.

MBraille sẽ phát ra tiếng bíp khi phát hiện từ sai.

  1. Kiểm tra chính tả.

Chỉ phát ra tiếng bíp khi điều hướng ở chế độ đọc từng từ.

  1. Không kiểm tra chính tả.

Ta cũng có thể tùy chỉnh cách mà MBraille gợi ý hay sửa lỗi chính tả. Có 2 tùy chọn: Tùy chọn 1, hiển thị danh sách:

Khi đang điều hướng ở chế độ đọc từng từ mà nghe tiếng bíp, giữ nguyên chấm 3 và ấn chấm 4 để gọi danh sách từ gợi ý; vuốt lên hoặc xuống để chọn từ thích hợp; Tìm và kích hoạt cancel để giữ nguyên.

Tùy chọn 2, sử dụng cử chỉ:

Trong quá trình nhập liệu hay điều hướng mà ta nghe tiếng bíp báo hiệu có từ sai chính tả, ấn giữ chấm 1 rồi vuốt lên hoặc xuống với 1 ngón tay để duyệt qua danh sách từ được gợi ý (từ đầu tiên là từ vừa nhập), buông chấm 3 để hoàn tất việc sửa lỗi và tiếp tục nhập liệu.

Các lệnh từ bàn phím

Ta có thể thực thi nhiều lệnh như: gửi tin nhắn/ email, lưu tập tin... trực tiếp từ bàn phím theo nguyên tắc: Luôn bắt đầu lệnh trên một dòng mới với 1 dấu chấm. Liền kề sau là lệnh và tham số (nếu có). Đa số các lệnh có thể thực thi trong khi nhập liệu nhưng cũng có những lệnh hoạt động độc lập.

Chẳng hạn, sau khi nhập một đoạn văn ta có thể thực thi một số lệnh bằng cách tiếp tục tạo dòng mới thêm lệnh và tạo dòng mới. Ví dụ: Gửi email: .email Gửi tin nhắn: .sms Lưu tập tin: .save

Các lệnh trong MBraille đều được lưu lại trong lịch sử lệnh nên ta có thể thực thi lại các lệnh một cách nhanh chóng. Sau khi tạo dòng mới, ấn giữ chấm 4 rồi vuốt lên xuống để chọn lệnh, buông chấm 4 để thực thi lệnh vừa chọn.

Ta cũng có thể tìm kiếm những lệnh sử dụng gần đây bằng cách: Tạo dòng mới, nhập dấu chấm, quãng trắng, từ cần tìm; sau đó, giữ chấm 4 rồi vuốt lên.

MBraille hiện có những lệnh sau:

Gọi điện thoại

.dial tên

Tìm và gọi nhanh các tên trong danh bạ. Nếu tìm thấy nhiều hơn một kết quả, vuốt qua phải với 1 ngón tay để chọn tên phù hợp rồi chạm nhanh 2 lần để kích hoạt. Ta có thể thay thế tên bằng số điện thoại.

Tin nhắn SMS

.sms số

Gửi tin nhắn trực tiếp đến số điện thoại đã khai báo.

.sms tên

Gửi tin nhắn đến một tên trong danh bạ.

Gửi email

Ta có thể gửi mail bằng lệnh .mail.

Cách sử dụng: Tạo dòng mới rồi nhập: .mail "Xin chào Jack" rồi lại tạo dòng mới. Email sẽ có chủ đề là Xin Chào và địa chỉ email người nhận là địa chỉ email của Jack đã lưu trong danh bạ. Nếu phần chủ đề có 2 từ trở lên thì cần được nhập trong dấu ngoặc kép.

Ta có thể nhập trực tiếp địa chỉ email người nhận như sau:

.email "hi Hary" support@mpaja.com

Gửi đến diễn đàn của MBraille

.feedback [subject]

Mail sẽ được gửi đến mbraille-test mailing list với chủ đề mặc định là "MBraille feedback" và ta có thể thay đổi chủ đề tùy thích.

Gửi thư trực tiếp

Nếu đang sử dụng gmail, ta có thể thiết lập để MBraille gửi mail trực tiếp; nghĩa là, khi gửi mail ta không cần phải rời khỏi MBraille và thao tác trên một trình quản lý mail nào đó nữa. Để làm được điều này, ta cần cung cấp địa chỉ email và mật khẩu của hộp mail đó cho MBraille.

Cách sử dụng:

.set mailuser tên hộp mail mật khẩu

Ví dụ:

.set mailuser mbraille-hero@gmail.com password

Ta chỉ cần thiết lập một lần.

Vì lý do bảo mật, mật khẩu sẽ không được lưu lại trong phần lịch sử lệnh.

Những hệ thống mail khác sẽ được hỗ trợ trong thời gian tới.

Để trở lại dùng trình quản lý mail nhập lệnh:

.set mailuser none.

Ta có thể thêm chữ ký khi gửi mail trực tiếp bằng cách: Nhập nội dung chữ ký, tạo dòng mới, nhập .sig rồi tạo dòng mới để thực thi.

Nếu chữ ký chỉ trong một dòng, ta dùng:

.sig nội dung chữ ký.

Truy cập trợ giúp

Để truy cập trực tiếp phần trợ giúp từ bàn phím chữ Braille, ta nhập lệnh

.help

Tìm kiếm và lướt web

Mở trình duyệt web

MBraille có thể giúp ta mở một trang web bằng trình duyệt mặc định với lệnh .web

Cách sử dụng

.web mpaja.com

Ta không cần nhập phần http:// nhưng có cũng không sao. Nếu địa chỉ không đúng thì Mbraille sẽ tự động chuyển sang tìm kiếm bằng google.

Tìm kiếm bằng google

Với lệnh .google ta có thể tìm kiếm bằng google bất kỳ lúc nào; MBraille sẽ mở trình duyệt mặc định cùng với kết quả vừa tìm thấy.

Cách sử dụng

.google nội dung cần tìm.

Ta có thể dùng lệnh rút gọn .goo cũng như là dùng ngoặc kép và các toán tử như khi tìm kiếm trực tiếp trên trang của google.

Ví dụ:

.goo "Albert Einstein"

Âm nhạc

Tìm và phát

Sử dụng

.spo tên bài hát

Ví dụ

.spo rykiel conversation

Bài hát conversation của Jean-Philippe Rykiel sẽ được phát. Nói thêm Jean-Philippe cũng là một người dùng thân thiết của MBraille ở Pháp.

Truyền thông xã hội

.share subject

Mở menu chia sẻ của Android và MBraille sẽ yêu cầu tắt Talkback.

.wup subject

Mở whatsup và MBraille sẽ yêu cầu tắt Talkback.

Quản lý tập tin

.open tên tập tin

Mở tập tin txt trong thư mục của MBraille. Nếu ta muốn mở tập tin có phần mở rộng khác thì phải nhập luôn phần mở rộng.

.open

Và vuốt lên hoặc xuống, trái hoặc phải với 1 ngón tay để duyệt qua danh sách các tập tin trong thư mục của MBraille; chạm nhanh 2 lần để mở tập tin; tìm và kích hoạt cancel để hủy.

.save tên tập tin

Lưu nội dung đang nhập thành tập tin txt trong thư mục MBraille.

.save

Lưu chồng lên tập tin đang mở. Nếu phần nhập liệu chưa lưu lần nào, MBraille sẽ lưu tên mặc định là notes.txt

.view [Tên tập tin]

Mở một tập tin ở trạng thái chỉ đọc; ta chỉ có thể đọc hoặc chép nhưng không thể sửa nội dung tập tin.

Ta có thể bật tính năng đồng bộ hóa với dropbox trong phần cài đặt. Lúc đó, các lệnh quản lý tập tin cũng sẽ làm việc với dữ liệu trên dropbox.

Khác

Ký hiệu nhiều ô

MBraille cho phép nhập những ký hiệu nhiều ô được liệt kê bên dưới. Lưu ý, MBraille có thể đọc không đúng trong quá trình nhập từng ô và chỉ đọc đúng khi đã nhập hoàn tất; hơn nữa, MBraille được viết bởi một người Pháp nên sẽ có chút khác biệt về định nghĩa, cách sử dụng các ký hiệu.

456-1456 - thăng, số

% 4-25-1234 - phần trăm & 4-12346 - và ' 6-236 - mở ngoặc kép, phẩy trên ' 356-3 - đóng ngoặc kép, phẩy trên 5-35 - sao 35-35 - sao + 5-235 - cộng - 5-36 - trừ ... 3-3-3 - ba chấm / 456-34 - chéo : 4-156 - hai chấm = 5-2356 - bằng @ 4-1 - a còng [ 6-2356 - mở ngoặc vuông ] 2356-3 - đóng ngoặc vuông ¢ 4-14 - cent(s) £ 4-123 - pound(s) $ 4-234 - đô la ¥ 4-13456 - yen © 45-14 - bản quyền ® 45-1235 - đăng ký × 5-236 - nhân ÷ 5-34 - chia – 36-36 - gạch nối –– 36-36-36-36 - gạch nối đôi ″ 4-35 - ngoặc đôi € 4-15 - ơ rô ™ 45-2345 - nhãn hiệu đăng ký

Chuyển đổi bảng mã và ngôn ngữ

.lang mã ngôn ngữ

Ví dụ

.lang fr

Chuyển bảng mã và ngôn ngữ sang tiếng Pháp

.lang en_us

Chuyển bảng mã và ngôn ngữ sang tiếng Anh Mỹ. ta nhập _ bằng chấm 3 6.

Lưu ý, ta cần có bộ đọc cho ngôn ngữ cần dùng.

Tín dụng

Người kiểm tra lỗi

MBraille sẽ không hoạt động tốt được nếu không có những người kiểm tra lỗi; họ đã có những phản hồi rất bổ ích. Danh sách những người kiểm tra lỗi ở phiên bản Android được xếp theo bảng chữ cái như sau:

Thiết kế và lập trình

Harri Pasanen

Dịch sang tiếng Việt

Nguyễn Đức Anh Minh

Copyright MPaja.com 2014